25 января 2015 г.

Ինքնաթիռով, գնացքով, նավով...


Ճամփորդությունը միակ բանն է, որի վրա գումար ծախսելով՝ ավելի ես հարստանում:

Ոչ ոք ճամփորդությունից չի վերադառնում այնպիսին, ինչպիսին նախկինում էր:

Մենք այն ժամանակ ենք զգում մայրենի լեզվի քաղցրությունը, երբ այն լսում ենք օտար երկնքի տակ:

Առավոտյան անծանոթ քաղաքում արթնանալը մարդու համար հաճելի զգացողություններից մեկն է: 

14 января 2015 г.

Այսպիսի Կենտրոնական Ասիա

Նախկին խորհրդային 5 հանրապետություններ՝ քիչ տարածված ու խորհրդավոր փաստերով:

Կարակում անապատով անցնելիս նկատելի է տարօրինակ ու առեղծվածային վայր՝ գազային խառնարան, որը դարձել է Թուրքմենստանի խորհրդանիշներից մեկը: Տեղացիներն ու ճանապարհորդները այն անվանում են «Դժոխքի դարպասներ» (Դարվազա), բայց իրականում դեռ ոչ ոք չի տեսել, թե ինչ կա կրակներից այն կողմ:

Ի՞նչն է միավորում ադրբեջանական «այրվող լեռանը» և Թուրքմենստանի առաջին նախագահի ձիուն: Ապշերոնյան թերակղզում նույնպես վայր կա, որտեղից հավերժական կրակ է ժայթքում՝ Յանարդաղը: Իսկ Նիյազովի (թուրքեմենների համար՝ Թուրքմենբաշի) ձին, որը պատկերված է երկրի զինանշանի վրա, նույնպես ուներ Յանարդաղ անունը:

27 декабря 2014 г.

Զևսին սնուցած Ամալֆեյա այծը շտապում է Երկիր

Միայն մեկ բառակապակցությամբ 2014 թվականը կարելի է անվանել «սահմանագիծ տարի»: Սպասված իրողություն է, երբ հատում ես աշակերտ-ուսանող կամուրջը, դպրոցականից դառնում ես համալսարանական և պատրաստվում ես երեխայից վերածվել չափահաս մարդու: Ուղիղ իմաստով չափահաս՝ 18 տարեկան: 

9 ноября 2014 г.

Արևմտահայ սատիրա (Լեռ Կամսար)

«Կովկասը, որ խոշոր բնակարան մըն է, կպատկաներ Ռուսիո, որը տված էր հայ, թուրք և վրացի եղբայրներուն վարձու: 1918թ, երբ Ռուսիա իր կինը մտաբերելով քաշվեցավ, երեք եղբայրները տեր հռչակեցին տանը ու դադրեցան վարձք վճարել: Հայաստանը արհեստով վաճառական էր, Վրաստանը՝ «կանդուկտոր», իսկ Ադրբեջանը՝ մսագործ: Մեծ եղբայրը՝ Հայաստանը, ի հնուց անտի կսիրեր ծովերի թագուհի Անգլիո ու մինչև այս շրջանին ալ կշարունակեր սիրել մանկական ջինջ սիրով մը:

Բաթումի բանակցություններուն Վրաստանն ու Գերմանիան իրար հետ ժպիտ մը փոխանակություն ունեցան: Հետո միայն սերը խորանալով, Վրաստանն ինքզինքը զսպել չկրցավ ու տուն դառնալով, Գերմանիան իր քով կանչեց ու ինկավ անոր գիրկը:
Մյուս եղբայր Ադրբեջանը, ճիշտ խոսած, դեռ արբունքի չէր հասած, բայց տեսնելով, որ իր երկու եղբայրները առանձին տուն տեղ դառնալու վրա կխորհին, ինքն ալ Գերմանիո կառապան Տաճիկին գիրկն ինկավ: Ադրբեջանը ամենեն ուշն սկսավ, բայց ամենեն շուտ տեղ հասավ իր նպատակներուն մեջ»:  

«Ժամանակի պատմիչը սապես կգծե Հայաստանին սահմանները: Այն տարածությունը, կըսե, որ տվավ Տաճիկը հայուն, հին ատենները թագավոր մը կնվիրեր գիշեր մը իրեն աղվոր հեքիաթ պատմող աղախնին: Ծխողները գլանակին մնացորդները ծխափողեն դուրս փչելու համար երեսնին դեպի Վրաստանը շուռ կուտային, որ չըլլա թե Տաճկաստան իյնալով զինադադարի խախտումն նկատվե, որուն Տաճիկն ակնդետ կսպասեր»: 

2 ноября 2014 г.

Նոր աշխարհ. 1492-ից հետո

Մատե թեյը ոչ ալկոհոլային ըմպելիք է՝ տարածված Արգենտինայում, Բրազիլիայում, Ուրուգվայում և Պարագվայում: Իսկ ահա Մեքսիկայում ազգային ըմպելիքի համբավ ունի տեկիլան, արդեն՝ ալկոհոլային բաղադրիչներով, որ պատրաստվում է կապույտ ագավա բույսից:

Ժամանակակից Պերուի սահմաններում ինկերը ստեղծել են հնագույն քաղաքակրթություններից մեկը՝ հռչակավոր Մաչու-Պիկչուն, իսկ ներկայիս մայրաքաղաք Լիմայից ոչ հեռու գոյություն է ունեցել Կուսկո քաղաքը: Իսպանացի կոնկիստադոր Ֆրանսիսկո Պիսարոն ինկերի հանդեպ վարվեց այնպես, ինչպես Էռնան Կորտեսը՝ ացտեկների՝ կործանելով տեղական մշակույթը:

Այս պետության անվանումը միայն ավերածությունների հետ չէ, որ կապվում է: Լիմայում է հիմնադրվել և մինչ օրս գործում է Լատինական Ամերիկայի ամենահին համալսարանը՝ Սան Մարկոսը (16-րդ դարից):